Autentyczna polska cukierniczka HUTA FRANCISZKA fason Potsdam

Polska cukierniczka z porcelany Huty Franciszka - śląski klejnot z lat 30tych XX wieku.

Autentyczna, porcelanowa cukierniczka z pokrywką z lat 1935-1939, sygnowana kobaltowym stemplem Huty Franciszka z Bykowiny (dziś dzielnica Rudy Śląskiej). To kompletny, doskonale zachowany egzemplarz miedzywojennego śląskiego rzemiosła ceramicznego.
Reprezentuje klasyczną formę z dwoma elegancyjnymi uszami i dopasowaną pokrywką, wykonaną z szlachetnej, białej porcelany w szkliwie o odcieniu kości słoniowej. Cukierniczka stanowi autentyczne świadectwo polskiej produkcji porcelanowej międzywojennego Śląska.

POTSDAM - kolekcjonerska forma i kunszt wykonania

Cukierniczka zachwyca harmonijną, klasyczną bryłą opartą na profilowanej stopie. Korpus o owalnym przekroju delikatnie rozszerza się ku środkowi, tworząc pękaty brzusiec, by zwężać się ku górze, kończąc wydatnym kołnierzem. Na kołnierzu oraz stopie widoczne są wyraziste reliefy - stylizowane motywy roślinne modelowane bezpośrednio w masie porcelanowej ncizym wzór MMAria w Rosenthalu. Te subtelne tłoczenia tworzą delikatne paskowanie, nadając przedmiotowi głębię i wizualny rytm.

Dwa boczne uszka złocone, wyróżniają się eleganckim, lekko zgeometryzowanym kształtem. Pokrywka z centralnie umieszczonym, sterczącym uchwytem doskonale przylega do korpusu. Warto podkreślić, że przedwojenne cukiernice - inaczej niż współczesne - nie posiadały dziurki na łyżeczkę. Cukier podawano najczęsciej w kostkach, do których wyjmowania służyły ozdobne szczypczyki. Pokrywka pełniła funkcję ochronną - chroniła słodki skarb przed owadami, a w zamożnych domach srebrne cukiernice bywały nawet zamykane na klucz.

Zdobienie kwiatowe i złocenia
Głównym walorem estetycznym to motyw kwiatowy: gałązki z dużymi, otwartymi kwiatami w intensywnym kolorze pomarańczowym z żółto-brązowymi i szarymi liśćmi o delikatnie cieniowanej fakturze. Całość utrzymana jest w ciepłej, jesiennej tonacji, która pięknie kontrastuje z kremowym odcieniem szkliwonej porcelany białej. Dekoracja naniesiona techniką kalkomanią - artystyczną metodą transferu wymagającą dużej precyzji, dajacej ejdnak piękne kolory i ponadprzeciętną trwałość wzoru.

Kontury wszystkich krawędzi - górnej i dolnej krawędzi korpusu oraz brzegu pokrywki - wykończone zostały złotą obwódką. Uszy oraz uchwyt pokrywki pokryte są złotem, które zachowało naturalny, metaliczny połysk przez niemal sto lat. Złocenia nanoszono ręcznie, co znacznie podnosi wartość artystyczną przedmiotu.

Historia manufaktury Huta Franiczka

Fabryka porcelany Huta Franciszka powstała w Bykowinie w 1929 roku z inicjatywy braci Ryszarda i Józefa Czudayów. Pierwotna nazwa brzmiała Fabryka Porcelany Czuday w Bykowinie S.A. Po tymczasowym zamknięciu w 1930 roku wznowiła działalność w 1932 roku.

W 1933 roku, po przejęciu przez Kasę Oszczędności Powiatu Katowickiego, przyjęła nazwę Polska Fabryka Porcelany Spółka z o.o. Huta Franciszka Górny Śląsk. Prezentowana cukierniczka pochodzi właśnie z tego okresu - lat 1933-1939. Manufaktura produkowała porcelanę stołową dostosowaną do gustów śląskich odbiorców.

Szczególną cechą Huty Franciszka było to, że nie eksportowała swoich wyrobów - produkcja przeznaczona była wyłącznie na lokalny rynek śląski. Ta okoliczność czyni dziś porcelanę z Bykowiny szczególnie rzadką i pożądaną przez kolekcjonerów. W 1939 roku niemieckie władze przejęły fabrykę. Po wojnie zreorganizowana, działała w strukturze Bogucice do 1988 roku.

Cukierniczka w świecie tradycji
W okresie międzywojennym porcelana śląska cieszyła się ogromnym uznaniem. Słynny sklep Jakóba Grossa przy krakowskim rynku, gdzie zaopatrywała się śmietanka warszawska, posiadał dwie sale wyłącznie z porcelaną śląską.

Wymiary i stan zachowania
Cukierniczka prezentuje się w bardzo dobrym stanie - niemniej uchwyt jest klejony. Kompletna z oryginalną pokrywką, bez uszczerbków, czy rys. Zdobienie kwiatowe jest wyraziste i żywe. Wysokość z pokrywką: ok.8,7cm, szerokość z uszami: ok. 11,5cm. Pojemność  około 150 ml charakterystyczna dla cukiernic do zestwów typu mocca z tego okresu.

Dlaczego warto mieć
Cukierniczka to autentyczny zabytek przedwojennego śląskiego rzemiosła. Rzadkość wynika z faktu, że Huta Franciszka produkowała wyłącznie dla lokalnego rynku bez eksportu, co sprawia, że jej wyroby są dziś szczególnie poszukiwane. Wysoka jakość wykonania - relief modelowany w masie, ręczne nakładanie kalki, złocenia - świadczy o kunszcie ówczesnych rzemieślników. Kompletność z oryginalną pokrywką i doskonały stan to dodatkowe atuty.

Cukierniczka stanowi elegancką ozdobę stołu oraz namacalne świadectwo historii. To inwestycja w piękno i tradycję śląskiego dziedzictwa ceramicznego - przedmiot przekazywany następnym pokoleniom jako rodzinna pamiątka o niepowtarzalnym uroku i wartości historycznej.

Nasz numer magazynowy GP4434